Η μετά θάνατον πορεία των ψυχών, κατά τον Φαίδωνα του Πλάτωνος.

Ένα πράγμα όμως, είπεν ο Σωκράτης, πρέπει φίλοι μου να σκεφτούμε: αν η ψυχή είναι αθάνατος, τότε χρειάζεται φροντίδα όχι μόνον κατά την διάρκεια του χρόνου αυτού που ονομάζουμε ζωή, αλλά και κατά την διάρκεια όλου του χρόνου, οπότε ο κίνδυνος είναι πλέον μεγάλος αν κάποιος παραμελήσει την φροντίδα αυτή. Διότι, αν ο θάνατος είναι απαλλαγή από όλα, τότε θα ήταν ευτύχημα για τους κακούς, αφού πεθάνουν, να απαλλαγούν όχι μόνον από το σώμα αλλά και από την κακία τους, καθώς θα απαλλάσσονται από την ψυχή τους.

Τώρα όμως που φαίνεται ότι η ψυχή είναι αθάνατος, δεν δύναται να υπάρξει γι’ αυτήν άλλην απαλλαγή από τα δεινά ή σωτηρία, από το να γίνει καλλίτερη και φρονιμότερη (πιο συνετή). Διότι η ψυχή φτάνει στον Άδη έχοντας μόνον την παιδεία της και τον τρόπο που ανατράφηκε κι έζησε, πράγματα που κατά πολύ ωφελούν ή βλάπτουν τον αποθανόντα ήδη από την αρχή της πορείας της εκεί. Λέγεται μάλιστα ότι, όταν κάποιος πεθαίνει, ο δαίμων που του είχε λάχει κατά την ζωή του (βλ. Πολιτεία 617e), αναλαμβάνει να τον οδηγήσει εις έναν τόπον όπου συγκεντρώνονται όλοι και αφού δικαστούν, πορεύονται εις τον Άδη έχοντας ως ηγεμόνα εκείνον που είχε οριστεί να τους μεταφέρει από αυτόν τον τόπο εκεί.

Ύδωρ: Η απαγόρευση του λουτρού.

  Σε αρκετές περιπτώσεις, το λουτρό απαγορεύεται και αυτό αποτελεί μιαν αντίθεση προς την καθημερινότητα και προς ένα μελλοντικό λουτρό καθαρμού. Η επίταση της «βρωμιάς» και η βίωσή της, συνιστούν στην ουσία προετοιμασία για το καθαρτικό λουτρό. 

  Η σωματική λειτουργία του καθαρμού, προετοιμάζει για την ψυχική κάθαρση που αποτελεί την απαραίτητη προϋπόθεση για την επαφή με το ιερό ή την κοινωνική επανένταξη  ό,τι συμβαίνει με την αρχαία τραγωδία, όπου ο θεατής καθαίρεται από τα παθήματα μέσω των έντονων συναισθημάτων που βιώνει στη διάρκεια της παράστασής τους. 

Ύδωρ: Καθαρμός και θάνατος.

Ο καθαρμός με το νερό είναι συνυφασμένος και με την άλλη ακραία στιγμή στη ζωή του ανθρώπου, τον θάνατο.

Είναι γνωστό ότι καθήκον των γυναικών της οικογένειας ήταν να πλύνουν το σώμα του νεκρού. Για παράδειγμα, η Εκάβη, όταν έμαθε τον χαμό της Πολυξένης, γύρισε σε μια βάγια της γριά και της λέει:

κι εσύ […] μια σταμνούλα πάρε,

στο γιαλό βύθα την, φερ' την γεμάτη,

το στερνό λούσιμο απ' εμέ να λάβει η κόρη,

η νύφη η ανύμφευτη κι η απάρθενη παρθένα.

(Ευρ. Εκάβη 609-614)

Ύδωρ: Καθαρμός στη γέννηση, τον γάμο, τον θάνατο.

Καθαρμός με νερό επιβάλλεται ακόμη σε σημαντικές κι ακραίες, στιγμές στη ζωή του ανθρώπου: στη γέννηση, τον γάμο, τον θάνατο.

1. Στις πηγές ανευρίσκονται πληροφορίες για το λουτρό των εξής θεών αμέσως μετά τη γέννησή τους: του Απόλλωνα, της Άρτεμης, του Ερμή, του Δία, του Διόνυσου.

Για τον Απόλλωνα ο ομηρικός ύμνος παραδίδει ότι: "θεαί λόον ὓδατι καλῷ ἁγνῶς καὶ καθαρῶς" (120-121) στα νερά του ποταμού Ινωπού στη Δήλο, λέει ο Καλλίμαχος (4ος Ύμνος, στ. 6).

"Αδώνια": Ο εορτασμός του Θανάτου και της Ανάστασης της Φύσης από τους αρχαίους Έλληνες κι η άμεση αντιγραφή τους στα έθιμα του χριστιανικού Πάσχα.

Ανατρέχουμε στην ιστορία ενός θεού της Αρχαιότητας και στον τρόπο με τον οποίο εορτάζονταν ο πρόωρος θάνατός του, καθώς κι η ανάστασή του, μια και παρουσιάζει ομοιότητες ο τρόπος με τον οποίο οι χριστιανοί γιορτάζουν τα Πάθη και την Ανάσταση του Ιησού. 

Ο θάνατος του Άδωνη

Προς τιμή του Άδωνη, κάθε χρόνο, την άνοιξη κατά την πρώτη πανσέληνο μετά την εαρινή ισημερία, στην κυρίως Ελλάδα, εορτάζονταν τα «Αδώνια», γιορτή στην οποία έπαιρναν μέρος μόνο γυναίκες. 

Η πρώτη ημέρα των Αδωνίων ονομάζονταν «Αφανισμός» και ήταν ημέρα πένθους για το θάνατο του θεού.

Σύμφωνα με τη μυθολογία, ο Άδωνις ότι ήταν ένας πανάρχαιος θεός, γιος του Κινύρα και της κόρης του Μύρρας, ένας ωραίος νέος, αγαπημένος της Αφροδίτης. Η Αφροδίτη, «τιμωρώντας» τη Σμύρνα ή Mύρρα (μετέπειτα μητέρα του Αδώνιδος), την έκανε να νιώσει μεγάλο έρωτα για τον Kινύρα, τον οποίο και παραπλάνησε, προκειμένου να ικανοποιήσει τον έρωτά της. Καρπός αυτής της ενώσεως υπήρξε ο Άδωνις, ο οποίος ήταν πολύ όμορφος από τη νηπιακή του ακόμα ηλικία. Η θεά τον έκρυψε μέσα σε μία λάρνακα (κιβώτιο) (σημείωση: στην Κύπρο υπάρχει η πόλη Λάρνακα), που την έδωσε στην Περσεφόνη προς φύλαξη. 

Αφροδίτη κι Άδωνις